Partia (kraina)
Partia - w starożytności wyżynna kraina położona między Medią a Baktrią , działki w szczawnicy na terenie późniejszego Chorasanu , szkoły policealne ze stolicą w Hekatompylos .
Spis treści |
[ edytuj ] Satrapia i początki państwa Partów
Partia ( staroperskie Parthava) była za Cyrusa Wielkiego satrapią Achemenidów , crystal-vase a później także monarchii Seleucydów . Ok. roku 245 p.n.e. miejscowy satrapa, sypialnie Andragoras , depilacja laserowa uniezależnił się od Seleucydów. Ok. roku 238 p.n.e. na teren satrapii wkroczyli koczowniczy Parnowie pod przywództwem Arsakesa ( 247 – ok. 217 p.n.e. ), suknie ślubne od którego wzięła nazwę dynastia Arsacydów. Następcy Arsakesa – Arsakes II (ok. 214 - 191 p.n.e. ), stoły Fraates I ( 176 - 171 p.n.e. ), pozycjonowanie i optymalizacja walczyli ze zmiennym szczęściem z Seleucydami i sąsiednimi ludami. Dopiero Mitrydates I ( 171 - 138 p.n.e. ) przez podbój Medii, szczawnica Mezopotamii , sypialnie Arii, fotele z masażem Margiany i Baktrii podniósł Partię do rzędu mocarstwa. Syn Mitrydatesa Fraates II ( 138 - 128 p.n.e. ) pokonał Antiocha VII Sidetesa w 129 p.n.e. , monitoring sam jednak zginął w walce z Sakami . Jego następca Artabanus I 127 - 124 / 123 p.n.e. zginął w walce z innymi koczownikami, kamery Yuezhi . Dopiero Mitrydatesowi II Wielkiemu udało się odbudować potęgę państwa, szczawnica pokonać Saków i przyłączyć szereg ziem na wschodzie. Widomym świadectwem jego sukcesu było przyjęcie tytułu "króla królów".
[ edytuj ] Wojny z Rzymem
Ustanowienie przez Rzymian prowincji Syrii w roku 64 p.n.e. sprawiło że oba mocarstwa zaczęły mieć wspólną granicę i nieuniknione stało się starcie pomiędzy dwiema największymi potęgami regionu. W pierwszej wojnie z Rzymem okazali się Partowie zwycięzcami (klęska rzymska pod Carrhae w 53 p.n.e.) Także wyprawa Antoniusza przeciwko Partom skończyła się niepowodzeniem, soczewki kontaktowe ale wewnętrzne niepokoje zmusiły Fraatesa IV ( 37 - 2 p.n.e. ) do porozumienia się z Rzymem. Później jednak wojna między imperiami odnowiła się i toczyła z przerwami i zmiennym szczęściem przez długie lata. Głównym przedmiotem sporu było zwierzchnictwo nad Armenią, łóżka w której od czasów Wononesa I ( 8 / 9 - 15 ) panowało szereg Arsacydów na przemian z rzymskimi pretendentami. Po kolejnej wojnie za czasów Nerona ( 54 - 68 ) doszło do kompromisu, Zakopane apartamenty w wyniku którego Armenią miał rządzić Arsacyda Tiridates I ( 54 - 59 , 62 - ok. 72 ), ale jako wasal Rzymu. Arsacydzi rządzili w Armenii aż do roku 428, jednak powyższy kompromis nie zapobiegł kolejnym wojnom.
W 117 r. n.e. cesarz Trajan wykorzystał rozbicie Partii między trzech pretendentów, podbił Mezopotamię i osadził na tronie partyjskim swojego klienta , jednak niebawem powstanie zmusiło go do wycofania się. Dalsze konflikty jakie wybuchały w II wieku n.e. przynosiły z reguły zwycięstwa Rzymianom, Partowie doznawali poważnych klęsk walcząc z wojskami Marka Aureliusza i Septymiusza Sewera . Ktezyfon był kilkukrotnie zdobywany przez rzymskie armie. Wreszcie ostatnią wojnę rzymsko-partyjską zakończył pokój oparty na ustaleniach Nerona i Wologazesa I , do którego został zmuszony cesarz Makrynus , pobity przez Artabanusa IV pod Nisibis w 217 roku. Makrynus musiał zapłacić Partom kontrybucję, ale ten sukces nie zahamował postępującego rozkładu imperium partyjskiego. Jeszcze tylko 7 lat istniało państwo partyjskie, któremu położyła kres dynastia Sasanidów .
[ edytuj ] Organizacja i charakter państwa Partów
Państwo partyjskie dzieliło się na satrapie i wasalne królestwa ( Atropatene , Adiabene , Osroene , Hatra , Mesene , Persis , Elymais , Gordiene , Zabdikene , Sofene ).
Władcy partyjscy pielęgnowali zarówno perską, jak i grecką kulturę. Dla Greków chcieli być królami hellenistycznymi (gr. basileus), dla Irańczyków dziedzicami Achemenidów – "Królami Królów" ( szachinszach ). Przyjmowali greckie przydomki (Euergetes, Epifanes, Filopator itp.), bili tetradrachmy . Deifikowani po śmierci władcy dysponowali despotyczną władzą pochodzącą od bogów. Musieli jednak liczyć się ze zdaniem członków siedmiu książęcych klanów partyjskich (dynastia Arsacydów należała do jednego z nich), których reprezentanci zasiadali w radzie królewskiej. To właśnie rada wybierała króla spośród członków dynastii (tron był elekcyjny w tradycji irańskiej, jednak za Achemenidów zwyczaj ten uległ zatarciu). Wśród badaczy panuje jednak niezgoda: niektórzy uważają, że również za Partów elekcyjność tronu stała się formalnością.
Partowie budowali okrągłe, ufortyfikowane miasta. Dbali o rozwój handlu, wielkie korzyści czerpali z panowania nad jedwabnym szlakiem , nawiązali kontakty z Chinami . Miasta greckie cieszyły się autonomią, ale urzędnicy miejscy musieli uzyskać potwierdzenie wyboru ze strony króla, aby móc wykonywać swoje obowiązki. Arsacydzi rezydowali w kilku stolicach ( Hekatompylos , Ktezyfon , Seleucja nad Tygrysem , Ragy ), przenosząc się z jednej do drugiej, podobnie jak Achemenidzi. Piechota ich feudalnego państwa nie przejawiała szczególnej wartości, natomiast wzorowana na Scytach i Sarmatach jazda złożona z konnych łuczników oraz partyjskiego rycerstwa walczącego jako opancerzeni jeźdźcy ( Katafrakci ) okazała się przeciwnikiem groźnym dla Rzymu.
[ edytuj ] Królowie partyjscy
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
- Serwis o Partii w języku angielskim
- Strony o Partii w języku francuskim
- Genealogia w języku angielskim
- Artykuł Patryka Skupniewicza Armia partyjska - taktyka i strategia
| Hawking: Bóg nie był potrzebny do stworzenia |
|
Bóg nie był potrzebny do stworzenia świata, a Wielki Wybuch był nieuniknioną konsekwencją praw fizyki - pisze w swojej najnowszej książce znany brytyjski fizyk Stephen Hawking.
|
| Polska prokuratura zleciła własne badania DNA |
|
Polska prokuratura zleciła własne badania DNA ofiar katastrofy pod Smoleńskiem, aby wykluczyć wszelkie wątpliwości. Prokuratorzy zdają sobie sprawę, jak ważna jest dla pokrzywdzonych wiedza na temat wyników tych badań - poinformowała Naczelna Prokuratura Wojskowa.
|
| Australia: Wysadzili w powietrze chorego wieloryba |
|
Przedstawiciele ministerstwa ochrony środowiska jednego ze stanów Australii zdecydowali się skrócić cierpienia śmiertelnie chorego wieloryba, wyrzuconego dwa tygodnie temu na plażę w zachodniej części kraju. Musieli do tego użyć materiałów wybuchowych.
|
| Migalski wykluczony z delegacji PiS |
|
Komitet Polityczny PiS - na wniosek prezydium delegacji partii w europarlamencie, Ryszarda Legutki i Tomasza Poręby - zdecydował o wykluczeniu Marka Migalskiego z grona członków delegacji PiS w PE - poinformowało biuro prasowe Prawa i Sprawiedliwości.
|
| Komorowski: Miednoje wśród najważniejszych nekropolii |
|
Cmentarz wojenny w Miednoje jest jedną z najważniejszych polskich nekropolii rozrzuconych po całym świecie - napisał prezydent Bronisław Komorowski w liście do uczestników uroczystości z okazji 10. rocznicy otwarcia Polskiego Cmentarza Wojennego w Miednoje.
|