Bawaria
| Bawaria | |||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||
 |
|||||||||||||||||||||
| Pełna nazwa kraju związkowego ( niem. ) |
Freistaat Bayern | ||||||||||||||||||||
| Stolica kraju związkowego | Monachium | ||||||||||||||||||||
| ISO 3166-2 : | DE-BY | ||||||||||||||||||||
| Hymn kraju związkowego | Gott mit dir du Land der Bayern! | ||||||||||||||||||||
| Powierzchnia | 70 533 km² | ||||||||||||||||||||
| Ludność | 12.494.781 mieszk. (31 marca 2009) |
||||||||||||||||||||
| Gęstość zaludnienia | 177 mieszk./km² | ||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||
| Premier | Horst Seehofer ( CSU ) | ||||||||||||||||||||
| Partia rządząca | CSU | ||||||||||||||||||||
| Skład landtagu : | |||||||||||||||||||||
| CSU | 92 | ||||||||||||||||||||
| SPD | 39 | ||||||||||||||||||||
| FDP | 16 | ||||||||||||||||||||
| Partia Zielonych | 19 | ||||||||||||||||||||
| Ostatnie wybory | 28 września 2008 | ||||||||||||||||||||
| Liczba posłów do Rady Federalnej |
6 | ||||||||||||||||||||
| Zadłużenie publiczne kraju | 21, stoły24 miliardów € (2004) |
||||||||||||||||||||
| Zadłużenie publiczne w przeliczeniu na mieszkańca |
1708 € (2004) |
||||||||||||||||||||
.svg&filetimestamp=20090925124306)
.svg&filetimestamp=20080511230206)
Wolny Kraj Bawaria ( niem. Freistaat Bayern) – to największy pod względem powierzchni kraj związkowy Republiki Federalnej Niemiec .
Spis treści |
[ edytuj ] Informacje ogólne
- stolica: Monachium
- liczba mieszkańców: 12 464 997 (30 września 2005 )
- powierzchnia: 70 549, pozycjonowanie i optymalizacja44 km²
- język: niemiecki (dialekty bawarski , szczawnica szwabski , sypialnie wschodnio- i reńskofrankoński , fotele z masażem turyngijski )
- produkt krajowy brutto: 385 miliardów dolarów
- ważniejsze miasta: Monachium , monitoring Norymberga , kamery Augsburg , szczawnica Regensburg , soczewki kontaktowe Würzburg , łóżka Ingolstadt , Zakopane apartamenty Fürth i Erlangen
- klimat : umiarkowany przejściowy, między morskim a kontynentalnym; w Alpach górski
- Średnie temperatury : od -5 do 1 °C w zimie, od 12 do 23 °C w lecie
- Opady : od 800 do 1 000 mm rocznie, od 2 000 do 2 500 mm rocznie (w Alpach Bawarskich )
[ edytuj ] Geografia
Bawaria graniczy z Austrią , Czechami i Szwajcarią (od strony Jeziora Bodeńskiego ) oraz krajami związkowymi Badenią-Wirtembergią , Hesją , Turyngią i Saksonią .
Rzeki: Altmühl , Alz , Amper , Dunaj , Fränkische Saale , Iller , Inn , Isen , Izara , Lech , Men , Mindel , Naab , Paar , Pegnitz , Regen , Regnitz , Rott , Vils , Wertach
Kanały: Men-Dunaj
Jeziora: Ammer , Bodeńskie , Chiem , Starnbgerger
Ważniejsze wzniesienia: Nebelhorn (2224 m), Zugspitze (2963 m), Watzmann (2714 m), Grosser Arber (1457 m)
[ edytuj ] Rolnictwo i przemysł
Bawaria należy do najbogatszych regionów współczesnych Niemiec . Wysoko rozwinięty jest tam przemysł elektroniczny, maszynowy (w tym samochodowy), lotniczy, włókienniczy, rafineryjny (ropa dostarczana jest rurociągami z portów Morza Śródziemnego ).
Nazwa znanego producenta samochodów - BMW - znaczy "Bawarska Fabryka Silników" (Bayerische Motoren Werke).
Inne znane firmy z Bawarii: Siemens , Audi (samochody osobowe), MAN (autobusy i samochody ciężarowe), MTU (silniki lotnicze i czołgowe), EADS (europejski koncern militarny i lotniczy), o2 Germany (operator komórkowy), HypoVereinsbank , Munich RE (jedna z dwóch największych firm reasekuracyjnych na świecie), PREMIERE (niemiecka płatna telewizja), ProSiebenSat.1 Media AG (koncern medialny). Bawaria nazywana jest również doliną krzemową Niemiec.
Wysoko rozwinięte i wydajne jest też bawarskie rolnictwo . Bawaria szczyci się największą w Niemczech produkcją mleka , serów i wyrobów mleczarskich.
Na terenie Bawarii znajdują się 3 elektrownie atomowe: Isar 1 i Isar 2, Grafenrheinfeld, Gundremmingen. W miejscowości Garching (15km na północ od Monachium) znajduje się reaktor badawczy.
[ edytuj ] Kultura i sport
Religia
Bawaria jest krajem o tradycji katolickiej . W Altötting znajduje się jedno z najważniejszych w Europie sanktuariów kultu maryjnego . Z miejscowości Marktl am Inn w południowo-wschodniej Bawarii pochodzi Papież Benedykt XVI .
Zabytki
- rezydencja biskupów Würzburga (od 1981 na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO )
- kościół pielgrzymkowy w Wies (od 1983 na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO)
- stare miasto w Bambergu (od 1993 na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO)
- cześć retycka limesu górnogermańsko-retyckiego (od 2005 na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO)
- stare miasto w Ratyzbonie (od 2006 na liście światowego dziedzictwa kultury UNESCO), m.in. Most Kamienny , Katedra Św. Piotra
- kościół NMP w Monachium
- barokowy pałac Nymphenburg w Monachium
- pałac królewski w Monachium
- zamek w Norymberdze
- zamek Trausnitz w Landshut
- zamki Ludwika II : Neuschwanstein , Linderhof i Herrenchiemsee
- klasztor benedyktyński i kościół św. Mikołaja, św. Elżbiety i św. Marii w Andechsie
Muzea
- Stara Pinakoteka w Monachium - malarstwo światowe XIV - XVIII wieku
- Nowa Pinakoteka w Monachium - malarstwo światowe XIX i XX wiek
- Muzeum Niemieckie w Monachium - największe muzeum przyrodniczo-techniczne świata
Uniwersytety
Sport
- W Bawarii znajdują się znane ośrodki sportów zimowych - Garmisch-Partenkirchen (olimpiada zimowa w 1936 roku), Berchtesgaden , Oberstdorf - oraz wodnych.
- FC Bayern Monachium to najbardziej utytułowany niemiecki klub piłkarski.
Znani Bawarczycy
- papież Benedykt XVI (Joseph Ratzinger)
- piosenkarze i DJ'e: Daniel Küblböck , Maximilian Schlichter , DJ Hell , Tomcraft
- malarze: Hans Holbein starszy , Albrecht Dürer , Lucas Cranach , Franz Marc
- kompozytorzy: Orlando di Lasso , Christoph Willibald Gluck , Richard Wagner , Richard Strauss , Carl Orff
- pisarze: Anna Wimschneider , Thomas Mann i Bertolt Brecht
- naukowcy: laureaci nagród Nobla Konrad Lorenz i Wilhelm Röntgen
- reżyserzy: Werner Herzog , Rainer Werner Fassbinder
- piłkarze: Franz Beckenbauer
Słynny festiwal piwa Oktoberfest odbywa się we wrześniu (od 1811 roku) i jest największym festiwalem tego typu na świecie. Początek imprezy jest wyznaczany na dwa tygodnie przed pierwszą niedzielą października, a festiwal trwa dwa tygodnie (dokładnie od piątku do niedzieli czyli 17 dni).
[ edytuj ] Historia Bawarii
W VI wieku obecna Bawaria wchodziła w obszar państwa plemiennego Bawarów , ludu germańskiego z korzeniami alemańskimi , turyngijskimi , frankońskimi i ostrogockimi . Bawarowie stworzyli własne księstwo, później zależne od państwa Franków. Pierwszym znanym władcą był Garibald (Heribald) I, panujący od w latach 548(?)–590. Od 788 do 907 r. Bawaria znajdowała się w granicach państwa Franków . Następnie władzę przejęła miejscowa dynastia Luitpoldingów ( 907 – 947 i krótko 983 – 985 ). Bawaria znalazła się wkrótce w Rzeszy Niemieckiej . W 1070 r. tron bawarski został przez króla niemieckiego Henryka IV oddany sprzymierzonym z nim Welfom (1070– 1139 i 1156 – 1180 ). Od 1180 do 1918 Bawaria była rządzona przez członków dynastii Wittelsbachów , którzy od 1623 r. byli elektorami . W 1806 stała się królestwem. W 1815 do Bawarii włączono Palatynat Reński . Od 1818 r. stała się monarchią konstytucyjną (na podstawie Aktu Konstytucyjnego, Verfassungs–Urkunde). Panujący od 1825 roku Ludwik I Wittelsbach zmienił oficjalny zapis nazwy państwa z Baiern na Bayern; litera „y” miała symbolizować tradycję starożytną w przeciwieństwie do potocznej „i”. 18 stycznia 1828 r. Bawaria i Wirtembergia utworzyły Bawarsko–Wirtemberski Związek Celny (Bayerisch–Würtembergischer Zollverein), a sześć lat później przystąpiły do Niemieckiego Związku Celnego . W 1871 r. Bawaria została włączona do Cesarstwa Niemieckiego , z zachowaniem odrębności ( poczta , polityka zagraniczna , kolej i armia w czasie pokoju), które zlikwidowano dopiero w 1919 r. W tym samym roku doszło do krótkotrwałego powołania Bawarskiej Republiki Rad . W 1949 r. Bawaria weszła w skład Republiki Federalnej Niemiec [1] .
We wrześniu 2006 roku tuż przed pielgrzymką do Niemiec, papież Benedykt XVI użył określenia Państwo Wielka Bawaria.
[ edytuj ] Podział administracyjny
Bawaria podzielona jest na siedem okręgów regencyjnych (Regierungsbezirke):
- Dolna Frankonia ( Würzburg ),
- Górna Frankonia ( Bayreuth ),
- Środkowa Frankonia ( Ansbach ),
- Szwabia ( Augsburg ),
- Górny Palatynat ( Ratyzbona ),
- Górna Bawaria ( Monachium )
- Dolna Bawaria ( Landshut ).
Mieszkańcy każdego z tych regionów posiadają nieco odrębną kulturę i rozpoznawalny akcent językowy.
Równolegle do władz rejencji działają władze Bezirk.
Niższym szczeblem podziału jest podział na 71 powiatów i 25 miast na prawach powiatu.
| 25 miast na prawach powiatu: | ||
|
|
|
[ edytuj ] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Michał Buchta, Bawaria. Historia polityczna kraju , "Histmag.org", 24 maja 2009.
[ edytuj ] Bibliografia
- Michał Buchta, Bawaria. Historia polityczna kraju , "Histmag.org", 24 maja 2009.
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
- Michał Buchta, Bawaria. Historia polityczna kraju , "Histmag.org", 24 maja 2009.
- Strona www Bawarii ( niem. )
|
|||||||
| Hawking: Bóg nie był potrzebny do stworzenia |
|
Bóg nie był potrzebny do stworzenia świata, a Wielki Wybuch był nieuniknioną konsekwencją praw fizyki - pisze w swojej najnowszej książce znany brytyjski fizyk Stephen Hawking.
|
| Polska prokuratura zleciła własne badania DNA |
|
Polska prokuratura zleciła własne badania DNA ofiar katastrofy pod Smoleńskiem, aby wykluczyć wszelkie wątpliwości. Prokuratorzy zdają sobie sprawę, jak ważna jest dla pokrzywdzonych wiedza na temat wyników tych badań - poinformowała Naczelna Prokuratura Wojskowa.
|
| Australia: Wysadzili w powietrze chorego wieloryba |
|
Przedstawiciele ministerstwa ochrony środowiska jednego ze stanów Australii zdecydowali się skrócić cierpienia śmiertelnie chorego wieloryba, wyrzuconego dwa tygodnie temu na plażę w zachodniej części kraju. Musieli do tego użyć materiałów wybuchowych.
|
| Migalski wykluczony z delegacji PiS |
|
Komitet Polityczny PiS - na wniosek prezydium delegacji partii w europarlamencie, Ryszarda Legutki i Tomasza Poręby - zdecydował o wykluczeniu Marka Migalskiego z grona członków delegacji PiS w PE - poinformowało biuro prasowe Prawa i Sprawiedliwości.
|
| Komorowski: Miednoje wśród najważniejszych nekropolii |
|
Cmentarz wojenny w Miednoje jest jedną z najważniejszych polskich nekropolii rozrzuconych po całym świecie - napisał prezydent Bronisław Komorowski w liście do uczestników uroczystości z okazji 10. rocznicy otwarcia Polskiego Cmentarza Wojennego w Miednoje.
|